Professionalisering Jeugdzorg

Dankzij instanties als het Nederlands Jeugd Instituut (vanaf nu ‘NJI’ genoemd) en Movisie (sociale vraagstukken) is sinds de transitie van de jeugdzorg meer oog gekomen voor de professionalisering van de jeugdzorgwerkers.

Waarom een competentieprofiel? Waarom nog meer criteria, indicatoren en kwaliteitseisen? Een competentieprofiel helpt bij het professionaliseren van de Jeugdzorgsector omdat:

  • het zorgt voor meer erkenning van de deskundigheid van een professional en het beroep
  • het duidelijk maakt wat de taken van een professional zijn en waar ze op aangesproken kunnen worden
  • de professional zelf aan de hand van een competentieprofiel het eigen functioneren kan toetsen
  • het zorgt voor een duidelijker identiteit van de professional wanneer het is erkend door beroepsverenigingen en werkgevers
  • werkgevers het kunnen gebruiken bij de werving van een professional en bij loopbaanontwikkeling
  • het opleidingsinstituten duidelijk maakt voor welk werk ze toekomstige professionals moeten opleiden.

Vanaf 2018 kunnen óók HBO geschoolde professionals zich laten registreren. Bij Xpressief Coachen vinden we dit een bijzonder goede ontwikkeling!

Kernkwaliteiten

Wat zijn dan de kwaliteiten waaraan moet worden voldaan om tot verdere professionalisering te komen?

• Betrokkenheid bij het welzijn en de ontwikkeling van jeugd en jongeren en hun sociale omgeving.
• Betrouwbaarheid voor cliënten en relevante anderen.
• Moed om, zo nodig, lastige beslissingen te nemen en om er doortastend naar te handelen.
• Bezonnenheid en zelfstandig oordeelsvermogen om bij tegenstrijdige belangen en conflicterende normen en waarden, afgewogen en te verantwoorden beslissingen te nemen, in overleg met cliënten en in samenspraak met collega’s. Daarbij is het ideaal van de jeugdzorg richtinggevend.

 

Competentieprofiel

Movisie, in samenwerking met het NJI, onderscheidt in een competentieprofiel competenties die kenmerkend zijn  voor een sociaal werker. Deze competenties worden onderverdeeld in generiek (algemeen) en vakspecifiek deel:

A Brengt informatie en advies op een begrijpelijke manier over De jeugdzorgwerker is in staat om informatie en (opvoedings)advies op een begrijpelijke en sensitieve manier over te brengen, zodat de jeugdige en/of opvoeders, het systeem en andere betrokken organisaties of disciplines de informatie en het advies begrijpen en er geen verwarring ontstaat.

B Brengt de situatie in kaart De jeugdzorgwerker is in staat om samen met betrokkenen de behoeften, wensen, mogelijkheden en beperkingen van de jeugdige, opvoeders, het systeem of de (leef)groep samenhangend in kaart te brengen. Hierdoor weet hij wat er speelt en sluit de aanpak aan bij de verwachtingen.

C Stelt de hulpvraag vast of scherpt deze aan De jeugdzorgwerker is in staat om, op basis van de verzamelde informatie en in afstemming met de jeugdige en opvoeders, de hulpvraag te formuleren of aan te scherpen, waardoor beoogde doelen en gewenste resultaten zijn afgestemd op de specifieke situatie van de jeugdige, opvoeders of de (leef)groep.

D Kiest passende interventie De jeugdzorgwerker is in staat om een passende interventie te kiezen, waardoor de jeugdige en opvoeders een overzicht hebben van wat hun te wachten staat, zij zich kunnen committeren aan de gekozen interventie en de hulpvraag op de best mogelijke manier wordt opgelost.

E Werkt samen De jeugdzorgwerker is in staat om op constructieve wijze actief samen te werken met collega’s, leidinggevenden en professionals uit andere disciplines en organisaties.

F Vormt een oordeel De jeugdzorgwerker is in staat om informatie en mogelijke aanpakken in het licht van de visie van de organisatie en de visie van zijn beroepsgroep tegen elkaar af te wegen, zodat hij tot een afgewogen oordeel komt.

G Neemt en beargumenteert besluiten De jeugdzorgwerker is in staat om in moeilijke situaties, bij tegengestelde belangen en zwaar wegende beslissingen op vastberaden en constructieve wijze besluiten te nemen en genomen besluiten (zowel door hem als andere professionals) te beargumenteren, zodat twijfels worden voorkomen en er duidelijkheid heerst over de koers en de grenzen van de gekozen hulpverlening.

H Handelt methodisch De jeugdzorgwerker is in staat om planmatig, methodisch en gestructureerd te werken, waardoor de jeugdige, opvoeders of de (leef)groep zicht hebben op de aanpak en behandeldoelen, en het beoogde resultaat wordt gehaald.

I Werkt verantwoord De jeugdzorgwerker is in staat zich te verantwoorden aan jeugdige, opvoeders, zijn organisatie, samenwerkingspartners en juridische instanties, zodat alle betrokkenen inzicht krijgen in zijn handelwijze en deze ook begrijpen.

J Reflecteert op het eigen handelen De jeugdzorgwerker is in staat op constructieve wijze en in overleg met collega’s, de jeugdige, opvoeders en het systeem te reflecteren op zijn eigen normatieve kader en beroepsmatig handelen, waardoor hij weet waar zijn professionele grenzen liggen en waar verbeterpunten in het werkproces zijn.

K Beïnvloedt eigen arbeidsomstandigheden De jeugdzorgwerker is in staat zijn eigen arbeidsomstandigheden te bewaken en te beïnvloeden, zodat hij goed kan functioneren, plezier in zijn werk houdt en zich blijft ontwikkelen.

L Draagt bij aan beleid De jeugdzorgwerker is in staat om op kritisch opbouwende wijze bij te dragen aan de vorming en de uitvoering van het beleid van de organisatie, waardoor het management van de organisatie over inzichten uit de praktijk kan beschikken voor het ontwikkelen van beleid.

M Ontwikkelt het eigen werk De jeugdzorgwerker is in staat om op interactieve wijze zijn visie op het werk te ontwikkelen, en verantwoordelijkheid te nemen voor zijn persoonlijke ontwikkeling als professional en voor de ontwikkeling van het werk, waardoor hij zich verder ontwikkelt, zijn vakkennis actueel blijft en zijn beroepsuitoefening herkend en erkend wordt.

A Werkt vanuit een visie op opvoeding en ontwikkeling De jeugdzorgwerker heeft een duidelijke visie op het belang van een goede opvoeding en ontwikkeling van jeugdigen, voor de jeugdige zelf, opvoeders en de samenleving. Hierdoor heeft hij een duidelijke focus tijdens het werken met jeugdigen en opvoeders.

B Legt contact en heeft contact met jeugdigen en opvoeders De jeugdzorgwerker is in staat om alle jeugdigen en opvoeders op een open, toegankelijke en authentieke wijze tegemoet te treden, zodat zij zich uitgenodigd voelen hun vragen open en eerlijk te verwoorden en weten met welke vragen ze waar en wanneer terecht kunnen.

C Voert passende interventie uit De jeugdzorgwerker kan het gedrag van de jeugdige met gedragsproblemen en van opvoeders met opvoedingsproblemen (gelijktijdig) beïnvloeden, zodat het gedrag, de competenties van, en de interactie tussen, de betrokkenen verbeteren en de jeugdige in een gezonde opvoedingssituatie opgroeit.

D In een systeemgerichte context: Werkt outreachend De jeugdzorgwerker legt en houdt op proactieve wijze contact met de jeugdige, opvoeders, het systeem en professionals uit de eigen of andere disciplines. Hierdoor houdt hij zicht op situaties waar inzet van hulpverlening noodzakelijk is (of wordt), kan hij vroegtijdig ingrijpen en escalaties vóór zijn.

E In een systeemgerichte context: Coördineert de zorg De jeugdzorgwerker heeft het vermogen contact te leggen en te onderhouden met professionals van andere disciplines en organisaties die betrokken zijn bij een jeugdige of opvoeders en weet hen op overtuigende wijze tot samenwerking te motiveren, waardoor de hulpverlening plaatsvindt met optimale inzet en onderlinge afstemming van de verschillende disciplines.

F In een pedagogisch gerichte context: Creëert een veilige omgeving De jeugdzorgwerker heeft het vermogen om in een sfeer van respect en vertrouwen samen met de jeugdige en de (leef)groep normen en waarden bespreekbaar te maken, afspraken te maken over gedragsregels en grenzen te stellen. Hierdoor kan in een veilige omgeving worden gewerkt aan de ontwikkeling van de jeugdige en het hulpverleningsplan.

 

De kindercoaches van Xpressief Coachen werken net als iedereen die werkzaam is binnen de Jeugdzorg in een behoorlijk dynamisch werkveld. Met de transitie en de nieuwe richtlijnen van de zorgverzekeraars met betrekking tot vergoedingen en kwaliteitseisen is er veel reuring en staan er nieuwe ontwikkelingen op stapel. Door proactief en preventief voor kwaliteit te gaan en het verloop van beslissingen en nieuw beleid nauwgezet te volgen, willen de kindercoaches van Xpressief Coachen een duidelijk statement maken; je wordt niet zomaar kindercoach. Het is een professie. Een vak. En bij dat vak horen kennis, kunde, competentie-eisen, criteria en richtlijnen. Omdat we werken met een kwetsbare doelgroep, kinderen en hun ouders. De kinderen hebben de toekomst. Precies dat vergt een investering en input meer dan enkel de juiste intentie of passie voor het uitoefenen van het mooie beroep kindercoach. Wij gaan enkel voor de beste zorg, want we hebben een missie 〉 we werken voor elk kind: omdat het van waarde is jezelf te kunnen zijn.

 

NB. Interessant in deze is de beroepscode die de BPSW (voorheen NVMV) samengesteld heeft. Deze is hier te downloaden.

Bronvermelding: website Nederlands Jeugdinstituut, Movisie en NVMV/ BPSW