Gevoelens van eenzaamheid bij kinderen

Eenzaamheid valt onder een andere noemer dan ‘cool’. Een eenzaam kind is niet hip en zelf gevoelens van eenzaamheid ervaren helpt natuurlijk al helemaal niet om je kind voor gevoelens van eenzaamheid te behoeden. Hoe weet je nu of jouw kind last heeft van eenzaamheid of van gevoelens van eenzaamheid? Wat kun je er aan doen? En belangrijker nog; hoe voorkom je dat gevoelens van eenzaamheid zich ontwikkelen?

Om te beginnen; wat is eenzaamheid? Eenzaamheid is een tijdelijke of aanhoudende gemoedstoestand die met een gevoel van leegte, isolement, verdriet en depressiviteit gepaard gaat. Eenzaamheid is dus een tijdelijk of aanhoudend gevoel van verlatenheid, van geïsoleerd zijn. Maar het betekent niet per definitie dat een kind dat eenzaam is, in zijn of haar eentje zit te piekeren. Een kind kan vriendjes hebben en zich tóch eenzaam voelen. Eenzaamheid heeft dan ook te maken met het ontbreken van wederkerige vriendschappen. Eenzame kinderen hebben geen leeftijdsgenoten met wie ze kunnen spelen of met wie ze over persoonlijke dingen kunnen praten. Ze hebben het gevoel er eigenlijk niet bij te horen en niet mee te tellen. Emotionele eenzaamheid verwijst naar gevoelens van verdriet, omdat deze kinderen het gevoel hebben dat niemand hen de moeite waard vindt om mee te spelen, te praten of aan te horen. Deze kinderen kunnen wel relaties hebben maar ervaren toch een gemis aan werkelijk contact. Een wederkerige vriendschap gaat immers verder dan een contact. Een wederkerige vriendschap vraagt om de investering van een persoon in iemand anders en vice versa.

Hoe ontstaat eenzaamheid?
De oorzaken van eenzaamheid zijn divers. We noemen een aantal veelvoorkomende factoren:

  • Sociale factoren. Eenzaamheid is dan het gevolg van een snelle sociale verandering in het leven van een kind. Bijvoorbeeld een kind dat naar een nieuwe school gaat en daar niemand kent.
  • Ontwikkelings- en psychologische factoren. Een voorbeeld hiervan is een opgroeiend kind dat zich niet geaccepteerd weet door ouders, docenten etc. Of een kind dat zich tijdens de ontwikkeling niet hecht aan zijn of haar ouders.
  • Situationele factoren. Soms heeft eenzaamheid te maken met de situatie waarin iemand verkeert. Denk hierbij aan een kind wiens ouders gaan scheiden en niet weet bij wie het nu ‘hoort’.
  • Geestelijke factoren. Een kind dat zich niet geaccepteerd weet door zijn/ haar omgeving zal zich eenzaam voelen. Maar ook herinneringen aan het liggen in een couveuse, bij grootouders moeten slapen ivm crisis in het gezin of andere situaties kunnen hier van invloed zijn.

Hoe herken je eenzaamheid?
Zowel agressieve, overheersende kinderen die anderen graag de weg wijzen, als schuchtere kinderen die meer geneigd zijn zich terug te trekken, worden wel eens door hun leeftijdgenoten afgewezen en raken snel geïsoleerd. Als ouders het kind weinig aandacht geven en het kind emotioneel niet tegemoet komen (weinig affectie tonen, geen complimenten cultuur, weinig familietijd enz), kunnen zij daarmee gevoelens van eenzaamheid bevorderen. Daarnaast kunnen kinderen slecht slapen, veel wakker zijn (al dan niet veel uit bed komen), slecht eten. Let op gedragingen die verergeren, of andere opvallende veranderingen in het gedrag van uw kind.

Wat kun je doen om eenzaamheid tegen te gaan?

  • Stimuleer je kind al jong om een emotionele band met vriendjes/vriendinnetje op te bouwen: ‘Wil Emma hier niet eens spelen?’ ‘Misschien wil Puck wel blijven eten?.’
  • Stimuleer je kind een sociaal netwerk op te bouwen: ‘Ga maar lekker een potje voetballen met de buurkinderen/ klasgenoten’
  • Wanneer je constateert dat je kind zich eenzaam voelt, ga dan na wanneer het probleem begonnen is en waarom. Pas dan kun je ook werkelijk met hem/haar op zoek naar oplossingen voor het probleem. Is een kind bijvoorbeeld net verhuisd en voelt het zich daarom eenzaam? Help hem/haar dan met het opbouwen van een sociaal netwerk door lidmaatschap van een sportvereniging of jeugdclub, bezoek buurtactiviteiten of ga regelmatig naar een speeltuin.
  • Neem tijd om je kind te leren kennen, praat regelmatig met hem/haar en onderneem ook dingen met een enkel kind. Hiermee geef je hem/haar de boodschap dat hij/zij er toe doet, je hem/ haar waardeert en van hem/ haar houdt.

Heb je vragen, wil je eens verder praten of heb je behoefte aan meer informatie? Neem dan contact met ons op; je kunt bellen (085 – 303 3674) of mailen (info@xpressiefcoachen.nl)

Bronvermelding: Artikel 1 & Artikel 2
Afbeelding: website